3 lưu ý khi uống thuốc để tăng hiệu quả điều trị bệnh đái tháo đường type 2

Thứ năm, 28/03/2013, 09:12 GMT+7

Đái tháo đường (ĐTĐ) là rối loạn chuyển hóa do nhiều nguyên nhân, được đặc trưng bởi tình trạng tăng đường huyết mạn tính đưa đến rối loạn chuyển hóa đường, đạm, mỡ và hậu quả là do từ sự thiếu hụt insulin. Tùy theo tình trạng thiếu hụt insulin, người ta phân biệt có 2 loại ĐTĐ: type 1 và type 2.

Trong ĐTĐ type 1 có sự thiếu insulin tuyệt đối do tế bào bêta (tế bào tiết ra insulin) của tuyến tụy bị quá trình tự miễn gây hủy hoại hoàn toàn. Thường xảy ra ở người trẻ tuổi, và trong điều trị, bắt buộc phải dùng thuốc là insulin (vì vậy còn gọi là ĐTĐ phụ thuộc insulin).

Trong ĐTĐ type 2, có sự thiếu insulin tương đối do chỉ giảm sự tiết insulin hoặc có sự đề kháng insulin, tức là sự tiết insulin không thiếu nhưng insulin không nhạy cảm, không cho tác dụng trên các cơ quan đích (như mô cơ, mô gan). Thường xảy ra ở người trên 40 tuổi và có thể bị béo phì. Trong điều trị ĐTĐ type 2, thông thường không dùng đến insulin mà dùng thuốc hạ đường huyết loại uống (vì vậy còn được gọi là ĐTĐ không phụ thuộc insulin).

Để tăng hiệu quả điều trị bệnh ĐTĐ type 2, có 3 lưu ý khi uống thuốc như sau:

- Nên uống thuốc nhóm sulfonylure (glibenclamid, glicazid, glimepirid…) ngay trước bữa ăn sáng hoặc bữa ăn chính đầu tiên trong ngày (có tài liệu ghi uống vào bữa ăn thì cũng tương tự). Uống ngay trước bữa ăn để thuốc có thời gian cho tác dụng đúng lúc đường huyết bắt đầu tăng do bữa ăn.

- Nên uống thuốc nhóm glitinid (repaglinid, nateglinid) 30 phút trước khi ăn và không uống nếu không ăn vì tác dụng của thuốc loại này là kích thích tiết insulin khi có glucose của bữa ăn hấp thu vào máu.

- Nên uống metformin và pioglitazon cùng với bữa ăn hay ngay sau bữa ăn, acarbose nên uống ngay khi bắt đầu ăn. Riêng metformin uống sau bữa ăn vì thuốc này có tác dụng phụ gây rối loạn tiêu hóa (buồn nôn, nôn, đau bụng, tiêu chảy), nếu uống bụng trống dễ bị rối loạn tiêu hóa hơn.

Những lưu ý khác

Nên:

- Hợp tác tốt với bác sĩ trong điều trị, thực hiện chế độ dinh dưỡng và luyện tập thể lực.

- Dùng thuốc theo đúng chỉ định đều đặn, liên tục.

- Nên biết cách tự sử dụng insulin để chủ động dùng thuốc nếu được bác sĩ chỉ định dùng insulin.

- Nên biết tự theo dõi đường huyết và phát hiện các biến chứng (như biết triệu chứng của hạ đường huyết: đói, mệt, đổ mồ hôi, bủn rủn tay chân… để xử lý bằng cách uống nước đường, ngậm kẹo) và báo ngay cho bác sĩ khi dùng thuốc có những bất thường.

- Nên hỏi để dùng thuốc đúng cách đối với thuốc hạ đường huyết uống. Vì tăng đường huyết liên quan đến bữa ăn nên cách dùng sẽ tùy theo thuốc, uống trước, ngay hay sau bữa ăn.

Không nên:

- Không nên tự chẩn đoán bệnh (như đi tiểu xem có kiến bu) và tự ý dùng thuốc theo kiểu nghe lời mách bảo hoặc theo thông tin đọc trong sách báo.

- Không tự ý dùng thuốc theo kiểu mới chớm nghi ngờ mình bị bệnh là vội tự mua thuốc trị ĐTĐ để tự chữa. Dùng thuốc không đúng còn nguy hại hơn không dùng. Hoặc đang dùng thuốc tự ý bỏ để dùng dược thảo, thuốc đông y hay phương thức trị liệu nào đó đã được thổi phồng do lời đồn đại, chứ chưa được chứng thực bằng thử nghiệm lâm sàng đúng quy cách khoa học.

- Không nên bắt chước uống loại thuốc của người khác, ngưng thuốc vì thấy đường huyết về bình thường, tự ý tăng liều cho mau khỏi bệnh mà không có ý kiến của bác sĩ điều trị.

- Không tự ý dùng các thuốc gây tăng đường huyết như glucocorticoid (gọi tắt corticoid), lợi tiểu (furosemid, indapamid)…


Không nên bỏ ngang việc dùng thuốc. Đối với bệnh ĐTĐ, phải kiên trì dùng thuốc lâu dài để kiểm soát tốt đường huyết, ngưng ngang có khi là nguy hiểm.
PGS.TS. Nguyễn Hữu Đức

Viết phản hồi



 Ẩn email của tôi
 

Giới hạn tin theo ngày :   từ   đến